Updates

Articles

KABERA Callixte
KABERA Callixte

Yavutse mu 1956 

Se : SIBOMANA Charles

Nyina : Nyirabahumbyi Therese

Akarere : Nyanza 

Umurenge : Ntyazo 

Akagari : Bugali 

Umudugudu: Kabusheja

Yashakanye na Mujawamariya Immaculée mu mwaka 1987 babyaranye abana batatu abahungu babiri n’umukobwa umwe bose bariho.

Ibikorwa byamuranze: Kabera Callixte yabaye umusirikare wa Ex FAR, yaratotejwe kugeza yirukanwe mu gisirikari yitwa ko ari icyitso cy’Inkotanyi. Imbunda yahawe nk’uwahoze mu gisirikare ngo afashe abandi gukora Jenoside yakorewe Abatutsi, yayifashishije mu kurinda abaturanyi b’Abatutsi bamuhungiyeho. Yaje kwicwa, interahamwe zibona uko zica abo yarwanyeho igihe kirekire.

 

Mu gihe cya Jenoside yakorewe Abatutsi muri 1994,yari umushoferi wa Komine Ntyazo, atwara Burgumestiri w’Umututsi witwa Nyagasaza Narcisse. Kuko yari yarabaye umusirikare wa Ex-FAR, abakoraga Jenoside bamuhaye imbunda ngo azabafashe kwica Abatutsi. Amaze kubona imbunda, abwira abayimuhaye ati: “Nta Mututsi muzica mutabanje kunyica. Aba bantu murabaziza iki?. Babatwaye iki? Muzica Abatutsi ntakiriho”. Yiyemeza kurinda abahigwaga bose muri Jenoside. Bamwe bahungiye iwe mu rugo abandi akabarinda bari mu zindi ngo baturanye. Uwaterwaga, yavuzaga induru, Callixte agatabara. Yarasaga hejuru abicanyi bakanyanyagira. Akomeza kubarwanaho gutyo.

Interahamwe zifatanyije n’abapolisi ba Komini babonye ko batazica Abatutsi agifite imbunda, biga uburyo bwo kumwica. Baramushutse ngo bajyane mu nama i Nyanza. Ajyana na Viateur wari Burigadiye wa Komini kandi ari umuvandimwe we kwa se wabo. Bageze mu nzira, bahagarika imodoka, baramurasa. Hari tariki 28 Mata 1994. Bamaze kumwica, ni bwo bagarutse bica Abatutsi bose bari baramuhungiyeho.

Uko abamuzi babona igitekerezo cyamujemo

Kabera Callixte yabonye akarengane k’Abatutsi ageze mu gisirikari cya Ex-FAR kuva 1987. Mu buzima bwa gisirikare yaratotejwe bamwita umututsi kubera isura yari afite kandi azira ko avuka mu Nduga i Butare. Ibyo byatumye ahora ahangayitse mu kazi. Akimurwa kenshi mu bigo bya gisirikare bitandukanye (Kanombe-Kibuye-Gabiro-Gisenyi).

Yabaye muri Camp Kigali, nyuma bamwimurira ku Kibuye ariko nta mutekano yigeze agira icyo gihe cyose kuko bamubonagamo Umututsi ariko akabyihanganira byose. Urugamba rwo kubohora Igihugu rutangiye, yafunzwe imyaka ibiri azira kuba icyitso cy’inkotanyi (yafunzwe kuva ku wa 6/10/1990). Afunguwe yahise ava mu gisirikare asubira iwabo i Ntyazo. Muri komini bakomeje kumwita icyitso cy’inkotanyi, bamwima akazi. Yaje kuba umushoferi wa Komini Ntyazo kuko Burgumestiri bashyizeho mu mwaka wa 1993 w’Umututsi yifuje ko bajya bagendana kandi bitwaje imbunda.

Icyo gihe cyose, Callixte yabonye akarengane k’Abatutsi ku ngoma ya Habyarimana kandi yabonye ko bataziraga ikosa bakoze ahubwo baziraga uko bavutse. Ni yo mpamvu yanze ubwicanyi bubibasiye cyane cyane ko abo baturage bose bashakaga kwica batazi mu by’ukuri icyo babazizaga. Mbere yo gupfa yabwiraga abaturanyi be b’Abahutu ati:”Nimujya no kuri bariyeri ntimukagire umuntu mwica. Mumenye ko amaraso y’inzirakarengane muzayabazwa”.